TARJIMADA SINONIMIK BIRLIKLARNI TAHRIRLASHNING NAZARIY ASOSLARI
Authors: Qurbonova Nilufar Nasriddinovna
Published: Oktabr 25, 2026 • Vol. 3 Issue 13 • pp. 284–301 • Views: 3
Ushbu maqolada tarjimada sinonimik birliklarni tahrirlashning nazariy asoslari tarjimashunoslik, leksik-semantik tahlil hamda uslubiy tahrir tamoyillari asosida yoritiladi. Tadqiqotning dolzarbligi shundaki, sinonimik birliklar tarjima jarayonida faqat maʼnodosh soʻzlar sifatida emas, balki matnning uslubiy ohangi, kommunikativ maqsadi, pragmatik taʼsiri va milliy-madaniy mazmunini ifodalovchi muhim lingvistik vositalar sifatida namoyon boʻladi. Maqolada sinonimiya hodisasining til tizimidagi oʻrni, sinonimik qatorlarning semantik farqlanishi, denotativ va konnotativ maʼno qatlamlari, uslubiy neytrallik va ekspressivlik darajasi, tarjimada ekvivalent tanlash mezonlari hamda tahrir jarayonida maʼno aniqligi va uslubiy moslikni taʼminlash masalalari tahlil qilinadi. Shuningdek, tarjima matnida sinonimik birliklarning nooʻrin qoʻllanishi natijasida yuzaga keladigan semantik siljish, uslubiy nomuvofiqlik, ortiqcha takror, maʼno torayishi yoki kengayishi kabi holatlar koʻrib chiqiladi. Tadqiqotda sinonimik birliklarni tahrirlash tarjima matnining adekvatligi, tabiiyligi, aniqligi va kommunikativ samaradorligini taʼminlovchi muhim bosqich sifatida baholanadi. Maqola natijalari tarjima nazariyasi, amaliy tarjima, matn tahriri, leksikologiya va lingvostilistika yoʻnalishlaridagi ilmiy izlanishlar uchun nazariy hamda amaliy ahamiyat kasb etadi.