Maqolada XX asr Amerika va oʻzbek romanchiligidagi ona obrazining muhim tiplaridan biri, yaʼni ojiz va iztirob chekuvchi ona tipi qiyosiy-tipologik yondashuv asosida tadqiq etiladi. Tahlil obyekti sifatida Doroti Allisonning “Karolinalik nikohsiz qiz” (Bastard Out of Carolina) hamda Abdulhamid Choʻlponning “Kecha va kunduz” romanlaridagi Enni Boutrayt va Qurvonbibi obrazlari olingan. A. Rich, N. Chodorov va P. H. Kollinzning onalikni ijtimoiy-madaniy hodisa sifatida talqin etuvchi qarashlariga tayangan holda, qahramonlarning onalik masʼuliyati, farzand taqdiriga munosabati, ichki psixologik kechinmalari hamda ojizligini keltirib chiqargan omillar yoritiladi. Tadqiqot natijalari har ikki ona farzandini cheksiz sevishiga qaramay, uni himoya qilish vazifasini toʻliq bajara olmasligini koʻrsatadi. Biroq bu ojizlikning ildizlari turlicha boʻlib, Ennining fojiasi iqtisodiy va emotsional qaramlik, oilaviy zoʻravonlik bilan bogʻliq boʻlsa, Qurvonbibining ojizligi patriarxal oila tizimi va milliy anʼanalar bilan belgilanadi. Badiiy ifoda usullarida ham bir qancha farq kuzatiladi. Allison qahramon ruhiyatini dialog va ochiq psixologik tasvir orqali ochsa, Choʻlpon sukut, ishora va maishiy detallar vositasida psixologizm yaratadi. Maqolada ojiz ona tipi mehrsizlik yoki masʼuliyatsizlik emas, balki tashqi ijtimoiy sharoit taʼsirida shakllangan murakkab psixologik holat ekani asoslanadi.