INGLIZ VA OʻZBEK MEDIADISKURSIDA OBYEKTIV MODALLIK VOSITALARINING QIYOSIY-KORPUS TAHLILI
Authors: Dilrabo Nazirqulova Zafariddin qizi
Published: Sentabr 05, 2026 • Vol. 15 Issue 12 • Views: 2
Ushbu maqola ingliz va oʻzbek tillaridagi zamonaviy media matnlarida obyektiv modallik toifasining lingvopragmatik xususiyatlarini qiyosiy-tahlil qilish hamda xabarni neytral shaklda uzatish mexanizmlarini aniqlash maqsadiga bagʻishlangan. Belgilangan maqsadga erishish uchun media diskursida obyektivlikni shakllantiruvchi leksik va sintaktik vositalarni tasniflash, AntConc dasturi yordamida korpus bazasini yaratish hamda har ikki til tizimidagi oʻxshash va farqli pragmatik jihatlarni qiyosiy modellashtirish vazifalari bajarildi. Tadqiqot jarayonida AntConc dasturiy taʼminoti vositasida korpus tahlili, diskursiv tahlil, qiyosiy-tipologik va kontekstual tahlil metodlaridan unumli foydalanildi. Olib borilgan qiyosiy tahlillar natijasida ingliz media matnlarida obyektivlik asosan modal feʼllar va passiv konstruksiyalar orqali yuzaga chiqishi, oʻzbek mediadiskursida esa ushbu pragmatik vazifa koʻproq aniqlik bildiruvchi tahliliy terminlar va muqarrarlik semantikasiga ega maxsus sintaktik qurilmalar orqali taʼminlanishi aniqlandi. Tadqiqot yakunida har ikki tilda ham obyektiv modallik shunchaki grammatik koʻrinish emas, balki auditoriya ishonchini qozonish va publitsistik matnni tahliliy-neytral rejimga oʻtkazishning asosiy lingvopragmatik vositasi boʻlib xizmat qilishi haqidagi qatʼiy xulosaga kelindi. Ushbu tahlillarning miqdoriy va sifat natijalari kelajakdagi istqibolli izlanishlarga fundamental vazifasini oʻtaydi.