KOMPARATIVISTIKA

Comparative Studies

“SARIQ DEVNI MINIB” VA “SKELLIG” ASARLARIDA SEHRLI PREDMET VA MAVJUDOTLARNING BADIIY VAZIFALARI

Authors: Tursunova Mohira Ilxomjanovna

Published: Sentabr 05, 2026 • Vol. 23 Issue 12 • Views: 2

Ushbu maqola XX asrning ikkinchi yarmi bolalar adabiyoti maydonida oʻziga xos rivoya hodisa sifatida namoyon boʻlgan ikki turdagi sehrli unsurning mukammal qiyosiy tahliliga bagʻishlanadi. Tadqiqot predmeti sifatida sehrli element tanlangan boʻlib, u mazkur davrning fantastik va realizm oʻrtasidagi chegaraviy janrlarida markaziy poetik vosita vazifasini bajaradi. Qiyosiy tahlil sehrli unsurning ontologik maqomi va uning badiiy olamdagi tabiatini belgilash, uni asarning bosh qahramoni bilan oʻzaro munosabat xususiyati hamda bu munosabatning rivoya dinamikadagi oʻrni, matnning umumiy tuzilmasidagi funksional yuklamalar tizimi, sehrning harakatlanish doirasi, chegaralari va cheklovlari, protagonistning axloqiy hamda ekzistensial shakllanish jarayonidagi roli hamda realist va gʻayritabiiy qatlamlarning oʻzaro nisbati va ularning badiiymatn semantikasini boyitishdagi hissasi kabi bir necha muhim mezonlar boʻyicha amalga oshiriladi. Tadqiqot shuni koʻrsatadiki, tahlilga jalb etilgan asarlarning madaniy-tarixiy kontekstlari va janriy anʼanalari bir-biridan keskin farq qilishiga qaramay, har ikki badiiy tizimda struktural jihatdan mohiyatan bir xil model qurilgan. Ushbu modelda sehr qudratning mutlaq va cheksiz shakli sifatida emas, aksincha, qahramonning ichki imkoniyatlarini, zaif tomonlarini va axloqiy salohiyatini ochib beruvchi koʻzgu, yaʼni oʻzini anglash va mustaqil qaror qabul qilish sari yoʻnaltiruvchi simvolik vosita sifatida funksiya bajaradi. Bunday yondashuv bolalar adabiyotida sehrning didaktik va psixologik jihatdan qanday ishlashini tushunishga yangi metodologik asos yaratadi.