KOMPARATIVISTIKA

Comparative Studies

RUS VA O‘ZBEK TILLARI DIPLOMATIK TERMINLARINING SHAKLIY STRUKTURASI TAHLILI

Authors: Хасанов Илёсбек Иброхимжонович

Published: Aprel 30, 2026 • Vol. 15 Issue 10 • Views: 1

Ushbu maqola rus va o‘zbek tillaridagi diplomatik terminlarning qiyosiy shakily strukturasi tahliliga bag‘ishlangan. Tadqiqotning dolzarbligi global integratsiya sharoitida tipologik jihatdan turlicha bo‘lgan til tizimlarida xalqaro -huquqiy tushunchalarning leksikalizatsiya mexanizmlarini aniqlash zarurati bilan belgil anadi. Ishning maqsadi termin hosil qiluvchi unumli modellarni aniqlash va diplomatik diskursning unifikatsiyalashuv darajasini ko‘rsatib berishdan iborat. Tadqiqot metodologiyasi dolzarb leksikografik manbalar va xalqaro-huquqiy hujjatlardan olingan ekviv alent juftliklar tahliliga asoslangan. Morfemik dekompozitsiya hamda birliklarni mikrotarkibiy, derivatsion va makrotarkibiy darajalarda tasniflashni o‘z ichiga olgan kompleks yondashuvdan foydalanildi. Tahlil natijalari har ikki tizimda ko‘p komponentli terminlarning yaqqol ustunligini ko‘rsatadi, bu tushunchalarni yuqori darajada batafsil ifodalash ehtiyoji bilan izohlanadi. Lotincha termin - bloklar va internatsional derivatlardan faol foydalanish hisobiga sezilarli tarkibiy parallellik aniqlandi. O‘zbek t erminologik tizimida atributiv konstruktsiyalarning o‘ziga xos transformatsiyasida namoyon bo‘ladigan analitizmga moyillik kuzatildi. Ishning ilmiy yangiligi shundan iboratki, tipologik farqlarga qaramay, har ikki terminologik tizim yuqori darajadagi tizim lilik va funktsional muvofiqlikni namoyish etadi. Tadqiqot xalqaro standartlashtirish ta’siri ostida milliy diplomatik tillarning yaqinlashuvini tasdiqlaydi. termin, terminologiya, termin yasalishi, ko‘p komponentli termin, xalqarolashuv, agglyutinatsiya, fleksiya, leksikalizatsiya, sintagma.