FRANSUZ VA OʻZBEK TILLARIDAGI PEUR / QOʻRQUV KONSEPTIGA KIRUVCHI PAREMIOLOGIK BIRLIKLAR SEMANTIK
Authors: Davletov Kamaraddin Kurbonboyevich
Published: Mart 05, 2026 • Vol. 15 Issue 9 • Views: 1
Ushbu maqolada fransuz va oʻzbek tillarida qoʻrquv
konseptini (peur/ qoʻrquv) ifodalovchi paremiologik birliklarning
lingvomadaniy va semantik xususiyatlari qiyosiy tahlil qilinadi.
Tadqiqotning maqsadi ikki tilda mavjud maqol, matal, aforizm va
boshqa turgʻun birikmalarda qoʻrquv hissining qanday talqin
etilishini aniqlash va ularning madaniy–pragmatik mazmunini ochib
berishdir. Qoʻrquv konseptining paremiologik verbalizatsiyasini
aniqlash, paremiologik birliklarni mavzu, semantika va funksiyalar
boʻyicha tasniflash, fransuz va oʻzbek madaniy kontekstidagi
umumiy va farqli jihatlarni koʻrsatish masalalriga toʻxtalinadi.
Hozirgacha qoʻrquv hissining xalq donoligidagi ifodasi va uning
pragmatik funksiyalari yetarlicha tizimli oʻrganilmaganlik
muammosi yoritiladi. Tadqiqotda lingvomadaniy, qiyosiy–tahliliy va
semantik tahlil usullari qoʻllanildi. Natijalar shuni koʻrsatdiki,
fransuz maqollarida qoʻrquv koʻpincha falsafiy va psixologik
mazmunda ifodalanadi, oʻzbek maqollarida esa u axloqiy–nasihat
shaklida namoyon boʻladi. Qoʻrquv – bu universal emotsional
konsept boʻlib, u har bir xalqning dunyoqarashi, mentaliteti va
tajribasida oʻziga xos talqinlarga ega. Bu maqola til va madaniyat
oʻrtasidagi bogʻliqlikni chuqurroq tushunishga xizmat qiladi.