KOMPARATIVISTIKA

Comparative Studies

INGLIZ VA O‘ZBEK KOMEDIYALARIDA LAQABLARNING BADIIY- KOMEDIYAVIY FUNKSIYALARI

Authors: Absamadov Bahodir Urozovich

Published: Mart 05, 2026 • Vol. 15 Issue 9 • Views: 1

Ushbu maqolada ingliz va o‘zbek komediyalarida laqablarning

badiiy-komediyaviy funksiyalari qiyosiy jihatdan tahlil qilingan.

Asosiy e’tibor laqablarning obraz yaratishdagi roli, hajviy istehzoni

yuzaga keltirishdagi ahamiyati va kulgi vositasi sifatidagi

funksiyalariga qaratilgan. Tadqiqot qiyosiy-adabiy, lingvopoetik va

semantik-pragmatik tahlillarga asoslanadi. Tadqiqot materiali

sifatida ingliz komediyalaridan U. Shekspir, G. Choser, R. B.

Sheridan, O. Uayld, G. B. Shou asarlari, shuningdek, o‘zbek

adabiyotidan Hamza Hakimzoda, Abdulla Qodiriy, G‘afur G‘ulom,

Abdulla Qahhor, Sharof Boshbekov komediyalari o‘rganildi.

Tadqiqotda laqablar komediyada oddiy nomlash vositasidan

tashqari, personaj xarakterini ochish, ijtimoiy tanqid va satira uchun

samarali vosita ekanligi ochiqlandi. Xususan, ingliz komediyalarida

laqablar ijtimoiy tiplarni kinoya bilan fosh etish va personajning

ichki mohiyatini tezkor ifodalashga xizmat qilsa, o‘zbek

komediyalarida ular xalqona nutq va milliy hajv ruhida, kulgi orqali

axloqiy xulosa chiqarishga yo‘naltirilgani aniqlangan. Shuningdek,

ingliz va o‘zbek komediya an’analarida laqablarning umumiy

hamda o‘ziga xos jihatlarini yoritib, komediya janrida nominatsiya

masalasini chuqurroq anglashga yordam beradi.